Op 14 maart 2025 organiseerde Internet Archive Europe een informele borrel in Amsterdam dankzij de gastvrijheid van het Eye Filmmuseum. Dit evenement bestond uit een presentatie van Brewster Kahle, de bekende digitale bibliothecaris en oprichter van het Internet Archive, gevolgd door een geanimeerde en constructieve uitwisseling. Het evenement bracht experts, activisten en professionals op het gebied van cultureel erfgoed samen om te discussiëren over de veranderende rol van open toegang, digitale bewaring en kunstmatige intelligentie (AI) in archivering en meer in het algemeen in het behoud en de verbetering van onze collectieve intelligentie. Vertaald met DeepL.com (gratis versie)

Een visie voor collectieve intelligentie

Tijdens zijn presentatie introduceerde Brewster Kahle het concept van “Publieke/Collectieve Intelligentie”, waarbij hij het belang benadrukte van vrij toegankelijke kennis over culturele en taalbarrières heen. Hij benadrukte hoe de EU Copyright in the Digital Single Market Directive Artikel 3 vrijstelling een cruciale rol speelt in het faciliteren van digitale toegang en behoud.

De belangrijkste initiatieven die werden besproken waren onder andere:

• Web Crawling & Book Displays – Ensuring historical and contemporary knowledge remains accessible.
• LLMs for Small Languages – Supporting the development of AI models for underrepresented languages.
• The Book Server – A promising tool for distributing books efficiently (archive.org/bookserver).

Cultuur, beleid en technologie combineren

De discussie ging over het snijvlak van AI, auteursrecht en open toegang, waaronder:

• The role of AI in archiving – How large language models (LLMs) and AI tools can assist in digital preservation and bringing collections to life.
• Challenges for libraries and cultural institutions – Addressing the growing impact of digital regulation on open access.
• Strengthening advocacy efforts – The need for strong allies to support open-access initiatives across Europe.

Deelnemers kregen ook een exclusief voorproefje van een documentaire over digitale archivering, waarin de urgentie van het bewaren van cultureel erfgoed in het digitale tijdperk werd onderstreept.

Vooruitblik - Wat is de volgende stap voor Internet Archive Europe?

Met projecten als Internet Archive Switzerland in ontwikkeling en een voortdurende drang naar open culturele toegang, is de Internet Archive Europe-gemeenschap klaar om in 2025 impactvolle bijdragen te leveren. De discussies tijdens de borrel legden de basis voor toekomstige samenwerkingen, waaronder een belangrijke presentatie op de jaarlijkse LIBER-conferentie van 2025 in Lausanne in juli.

Hartelijk dank aan alle deelnemers voor een inzichtelijke discussie over de toekomst van digitale kennisconservering. Laten we blijven werken aan een wereld waarin informatie vrij, toegankelijk en bewaard blijft voor toekomstige generaties.

For more updates, visit: internetarchive.eu/news

De bekende digitale bibliothecaris Brewster Kahle, oprichter van het Internet Archive, geeft een lezing aan de Universiteit Leiden op dinsdag 18 maart 2025, van 16:00 tot 17:00 uur CET. Het evenement vindt plaats aan het Rapenburg 73, Leiden, Zuid-Holland, Nederland (2311 GJ), in het Telders Auditorium.

Register here to attend the event.

Brewster Kahle en de missie van het Internet Archive

Brewster Kahle heeft zijn carrière gewijd aan het creëren van een digitale bibliotheek die voor iedereen toegankelijk is, en bewaart meer dan 145 petabytes aan gegevens, waaronder boeken, webpagina's, muziek, televisie en software. Het Internet Archive werkt samen met meer dan 1.200 bibliotheken en universitaire partners wereldwijd om cultureel erfgoed veilig te stellen en de publieke toegang tot kennis te verbeteren.

Stichting Internet Archive / Internet Archive Europe, opgericht in 2004, is een non-profit onderzoeksbibliotheek die samenwerkt met Europese culturele erfgoedorganisaties om digitale collecties te archiveren. Dankzij de steun van KPN/XS4ALL worden deze waardevolle bronnen in Nederland opgeslagen.

AI en digitale archieven in Europa verkennen

Dankzij Europese richtlijnen ontstaan ​​er nieuwe mogelijkheden om digitale collecties dynamischer en toegankelijker te maken. In deze lezing wordt onderzocht hoe Internet Archive Europe kan samenwerken met onderzoeksinstellingen en organisaties voor cultureel erfgoed om de toegang tot digitale archieven uit te breiden.

Belangrijke discussiepunten zijn onder andere

• Ontwikkeling van ondersteunende technologieën om mensen met leesproblemen toegang te geven tot bibliotheekbronnen.
• Het potentieel van publieke AI om Europese waarden te weerspiegelen en kleinere talen te ondersteunen.
• Gebruik van AI en machine learning om grote uitdagingen zoals klimaatverandering aan te pakken.
• Gebruikmaken van AI voor verbeterde metadata en verbeterde doorzoekbaarheid van grote collecties.

Discussieer mee over de toekomst van digitale kennis

Deze lezing is een gelegenheid om een gedachtewisseling aan te gaan over de toekomst van AI, digitale bibliotheken en open toegang in Europa. Hoe kunnen Internet Archive Europe en zijn partners het potentieel van AI maximaliseren om het algemeen belang te dienen?

Event Details:
Location: Telders Auditorium, Leiden University, Rapenburg 73, Leiden, Netherlands
Date & Time: Tuesday, March 18, 2025 | 16:00 – 17:00 CET
Register now
Language: English

Dit evenement staat open voor onderzoekers, bibliothecarissen en iedereen die geïnteresseerd is in het snijvlak van AI, digitale bewaring en open access.

Een doorbraak in Zweedse spraak-naar-tekst

KB-Whisper is een goed voorbeeld van de potentie van AI om het algemeen belang te dienen. Het model is getraind op meer dan 50.000 uur Zweedstalige audio, waaronder televisieprogramma's, parlementszittingen en regionale dialecten, en levert de nauwkeurigste Zweedse spraaktranscriptie tot nu toe, met 47% minder fouten op woordniveau dan bestaande modellen.

Deze prestatie is mogelijk dankzij het auteursrecht en de AI-regels van de EU, die een regelgevend kader bieden dat verantwoordelijke AI-ontwikkeling ondersteunt en tegelijkertijd transparantie en verantwoording garandeert. Door instellingen als de KB toegang te geven tot uitgebreide datasets voor training, stelt de EU AI-modellen in staat om tegemoet te komen aan de Europese taalkundige en culturele behoeften.

Toegankelijkheid en innovatie vergroten

KB-Whisper is een doorbraak op het gebied van toegankelijkheid. Door de ondertiteling van televisieprogramma's te verbeteren en de Zweedse nationale archieven beter doorzoekbaar te maken, vergroot het model de toegang van het publiek tot informatie aanzienlijk. Naast culturele toepassingen verbetert het ook de klantenservice door geautomatiseerde transcriptie en helpt het professionals in de gezondheidszorg met nauwkeurige transcripties van medische dictaten.

Deze toepassingen laten zien hoe EU-beleid, zoals de AI Act en initiatieven op het gebied van open data, AI-innovatie stimuleert waarbij inclusiviteit, taaldiversiteit en toegang tot openbare kennis voorop staan.

AI als Democratisch Instrument voor Onderzoek

Een ander opvallend kenmerk van KB-Whisper is de mogelijkheid om historisch en cultureel materiaal te ontsluiten voor onderzoekers. Door audioarchieven om te zetten in doorzoekbare tekst, geeft het model academische onderzoekers en het publiek toegang tot voorheen ontoegankelijke inhoud.

De inzet van de EU voor open wetenschap en het delen van kennis heeft geleid tot de democratisering van gegevens en onderstreept de vitale rol van door de overheid gefinancierde AI-projecten voor de samenleving als geheel.

Het EU-voordeel in AI-ontwikkeling

Het succes van KB-Whisper benadrukt de voordelen van AI-ontwikkeling binnen het regelgevend kader van de EU. Door ethische AI-training te bevorderen, transparantie te garanderen en taalkundige diversiteit te waarborgen, stimuleert de EU innovatie waar bedrijven, burgers, onderzoeksinstellingen en culturele organisaties van profiteren.

De EU-aanpak van AI-regelgeving bewijst dat goed bestuur technologische vooruitgang versterkt in plaats van tegenhoudt. Door een evenwicht te vinden tussen innovatie en bescherming van rechten geeft Europa vorm aan AI-oplossingen die zowel geavanceerd als maatschappelijk verantwoord zijn. En dat is een model dat navolging verdient.